Quyết định tạm dừng một công việc ổn định để quay lại giảng đường khi đã lập gia đình chưa bao giờ là một lựa chọn dễ dàng. Với Nguyễn Hoàng Linh, học viên năm thứ hai ngành Đảm bảo chất lượng và An toàn thực phẩm (FSQA) tại Trường Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội (USTH), đây chính là một “điểm dừng” chiến lược để chuẩn bị cho một hành trình khoa học chuyên sâu hơn.
Bản lĩnh từ thế hệ Gen 7
Nguyễn Hoàng Linh thuộc thế hệ sinh viên Gen 7 (niên khóa 2016), một trong những khóa sinh viên đầu tiên đặt nền móng cho ngành Khoa học và Công nghệ Thực phẩm (FST) tại USTH. Sau khi tốt nghiệp, Linh chọn gia nhập thị trường lao động để tích lũy kinh nghiệm thực tế tại các nhà máy và doanh nghiệp thực phẩm lớn.
Đó là quãng thời gian Linh trực tiếp đối mặt với nhịp độ hối hả của dây chuyền sản xuất và những tiêu chuẩn kiểm soát chất lượng khắt khe của doanh nghiệp. Lộ trình thăng tiến của một kỹ sư công nghiệp đang trải dài trước mắt, nhưng ngay tại thời điểm công việc đi vào quỹ đạo ổn định, Linh lại quyết định… “phanh” lại.
Quyết định học lên Thạc sĩ khi đã lập gia đình và có một sự nghiệp đang phát triển đòi hỏi một bản lĩnh lớn. Linh chia sẻ chân thành: “Đó là một sự đánh đổi về cả tài chính, thời gian và những ưu tiên trong cuộc sống. Nhưng sau 3 năm lăn lộn, mình nhận ra kinh nghiệm thực tế là nền tảng quý báu, còn nghiên cứu chuyên sâu sẽ giúp mình giải quyết gốc rễ vấn đề một cách hệ thống hơn. Đây là khoản đầu tư cho một hành trình dài hạn.”
Sự trở lại này khẳng định một thông điệp ý nghĩa: Việc học tiếp không phải để thay thế những gì đã có, mà là để nâng tầm những trải nghiệm thực tế, lấp đầy các “khoảng trống tri thức” và chuẩn bị cho một hành trình phát triển dài hạn trong khoa học.
Chuyển dịch tư duy: Từ dây chuyền sản xuất đến phòng Lab hiện đại
Sự khác biệt lớn nhất mà Linh cảm nhận được trong lần “trở về” này chính là sự thay đổi trong phương pháp luận. Tại USTH, nếu như môi trường công nghiệp yêu cầu sự nhạy bén với quy trình sản xuất quy mô lớn, thì môi trường phòng Lab lại đòi hỏi sự kiên nhẫn và độ chính xác đến từng nanomet. Linh gọi đây là quá trình “nâng cấp hệ điều hành” tư duy, nơi anh học cách quan sát thế giới thực phẩm qua lăng kính khoa học tỉ mỉ hơn.
Đề tài nghiên cứu mà Linh theo đuổi mang tên: “Nanotechnology in food and food packaging: Implications for risk assessment and research gaps in Vietnam” (Công nghệ Nano trong thực phẩm và bao bì: Tác động đến đánh giá rủi ro và khoảng trống nghiên cứu tại Việt Nam).
Để giải thích về lĩnh vực này, Linh lấy ví dụ về lớp màng bao gói quy mô Nano từ Chitosan (chiết xuất từ vỏ tôm). “Hãy tưởng tượng trái cây được bảo vệ bởi một lớp ‘áo giáp sinh học’ siêu mỏng, có khả năng kháng khuẩn vượt trội và giúp thực phẩm tươi lâu hơn một cách tự nhiên. Đó là sự kết hợp tuyệt vời giữa công nghệ và tính bền vững”, Linh hào hứng.
Tuy nhiên, với tư duy của một người đã có kinh nghiệm thực tế, đặt mình là một người tiêu dùng thuần túy, Linh chọn đi sâu vào mảng Đánh giá rủi ro. Anh trăn trở về việc các hạt Nano này liệu có tiềm ẩn nguy cơ thôi nhiễm vào cơ thể người sau nhiều năm sử dụng hay không? Việc tập trung vào mảng nghiên cứu còn khá mới mẻ này tại Việt Nam cho thấy tầm nhìn và trách nhiệm của một nhà khoa học trẻ đối với cộng đồng.
Giải thưởng quốc tế và sự cầu toàn từ tư duy thực tiễn
Sự kết hợp giữa kinh nghiệm thực chiến và tư duy nghiên cứu bài bản đã mang lại “trái ngọt” đầu tiên: Giải Ba tại một Hội thảo Quốc tế uy tín với bài báo cáo Poster. Đằng sau giải thưởng này là tinh thần chuyên nghiệp mà Linh đã rèn luyện được từ môi trường doanh nghiệp.
Khi phát hiện poster in ấn chung của Ban tổ chức gặp một lỗi kỹ thuật nhỏ về độ sắc nét, Linh đã chủ động tự in lại một bản hoàn hảo nhất ngay sát giờ trình bày. “Tấm Poster không chỉ mang thông tin, nó mang diện mạo và danh dự của công trình mà mình đã đổ tâm huyết. Khi đã đi làm, mình hiểu rằng sự chuyên nghiệp phải nằm ở những chi tiết nhỏ nhất”, anh nói. Dù đạt được dấu mốc ấn tượng, Linh vẫn khiêm tốn xem đây là những viên gạch đầu tiên trên hành trình chinh phục những mục tiêu xa hơn.
USTH – Nơi đồng hành và định hướng
Hành trình của Linh luôn có sự đồng hành từ “hệ sinh thái” USTH, nơi không chỉ cung cấp kiến thức mà còn tạo dựng một môi trường nghiên cứu chuẩn quốc tế. Linh chia sẻ, anh cảm thấy may mắn khi nhận được sự dẫn dắt tận tâm từ các giảng viên, đặc biệt là cô Nguyễn Thị Tuyết Nhung. Tại đây, Linh tìm thấy một môi trường học thuật cởi mở, nơi giảng viên không chỉ đóng vai trò truyền dạy mà còn là những người định hướng (Mentors), giúp học viên tự làm chủ các lựa chọn nghiên cứu và khai phá tiềm năng bản thân.
Chính sự hỗ trợ tối đa từ các giảng viên cùng hệ thống phòng thí nghiệm hiện đại đã giúp một học viên vừa đi học, vừa gánh vác trách nhiệm gia đình như Linh có thể cân bằng và vượt qua áp lực của chương trình đào tạo quốc tế với cường độ cao. Với Linh, USTH không chỉ là một ngôi trường, mà là một cộng đồng khoa học, nơi những ý tưởng mới luôn được tôn trọng và tạo điều kiện để trở thành hiện thực.
Lời nhắn nhủ: Sự học là hành trình tiếp nối
Nhìn lại hành trình từ một cử nhân khóa đầu đến một nhà nghiên cứu trẻ đạt giải quốc tế, Linh muốn gửi gắm một thông điệp đến các bạn sinh viên: Đừng e ngại việc học lên cao. “Đi làm giúp mình nhận ra những khoảng trống tri thức, còn đi học Thạc sĩ chính là cách để lấp đầy những khoảng trống đó một cách chuyên nghiệp nhất. Đây không phải là sự bắt đầu lại từ đầu, mà là sự tiếp nối để đưa những kinh nghiệm thực tiễn lên một tầm cao mới, tầm cao của tư duy chiến lược và nghiên cứu chuyên sâu.”
Với Linh, mỗi “điểm dừng” để học tập đều là một khoản đầu tư sinh lời nhất cho lộ trình phát triển bản thân. Câu chuyện của Linh là minh chứng sống động: Bản lĩnh không phải là đi nhanh nhất, mà là biết khi nào cần chậm lại để chuẩn bị cho những bước tiến xa hơn.
